EKOLOJİ-ÇEVRE

COP 25 İklim Zirvesi Madrid’de başladı

Birleşmiş Milletler (BM) İklim Konferansı (COP 25), dünya liderlerinin katılımıyla İspanya’nın başkenti Madrid’de başladı. 13 Aralık tarihlerine kadar devam edecek olan zirvenin hedefleri arasında küresel ısınmanın bu yüzyılın sonuna kadar 2 derecenin altında tutulması yer alıyor.

İspanya’nın başkenti Madrid’de başlayan Birleşmiş Milletler COP25 İklim Konferansı’na 196 ülkeden delegelerin yanı sıra Avrupa Birliği’nden ve uluslararası birçok organizasyondan temsilci katılıyor. Türkiye’den Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum konferansa katıldı. 2020’den itibaren Paris İklim Anlaşması’ndan çekilmesi beklenen ABD de, bu karara rağmen konferansa bir heyet gönderdi.

“‘ HAREKETE GEÇME ZAMANI’ BİR SLOGAN DEĞİL, BİR GEREKLİLİK”

Şili’de yapılması planlanan ancak eylemler nedeniyle Madrid’e alınan COP25’in açılış konuşmasını konferansın başkanlığını yürüten Şili Çevre Bakanı Carolina Schmidt yaptı. Schmidt, “Şili’de ve dünyada çevresel ve sosyal krizler yaşıyoruz. Bunları çözmek için toplum olarak bizi birleştiren değerlere dönmemiz gerekiyor. ‘Harekete geçme zamanı’ aslında bir slogan değil, ekonomik, sosyal ve aynı zamanda ahlaki sorumluluğu olan bir gereklilik” diye konuştu.

Dünya liderlerine bir çağrı yapan Schmidt, “Bunu görmek istemeyenler tarihin yanlış tarafında yer alacaklar” dedi.

“GERİ DÖNÜŞÜ OLMAYAN NOKTA UZAKTA DEĞİL”

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres de küresel ısınmanın geri döndürülemez bir noktaya yaklaştığına dikkati çekerek, “Geri dönüşü olmayan nokta uzakta değil, üzerimizden geçmek üzere. Doğaya karşı savaşımızın durması gerekiyor. İklim değişikliğine bağlı hava kirliliği 7 milyon insanın hayatına mal oldu. İnsanlık doğaya karşı savaştı, şimdi karşı saldırı altında” ifadelerini kullandı.

Guterres, küresel sıcaklıklar ve deniz seviyesindeki artışların son beş yılda rekor kırdığı, okyanusların asitlendiği, buzulların eridiği, karasal ve deniz çeşitliliğinin tehdit altında olduğu, kuraklığın ve doğal afetlerin alarm verecek bir hızla arttığının altını çizdi.

GRETA THUNBERG DE ZİRVEYE KATILACAK

Öte yandan Madrid’de COP25’e katılacağını açıklayan 16 yaşındaki İsveçli iklim aktivisti Greta Thunberg’in Atlantik Okyanusu’nu katamaran ile geçerek yarın Portekiz’in Lizbon Limanı’na ulaşacağı belirtildi. Thunberg’in Lizbon Belediye Başkanı Fernando Medina tarafından karşılanacağı açıklandı.

İKLİM KORUMA TASARILARI SUNULACAK

13 Aralık’a kadar devam edecek BM İklim Konferansı’na katılan delegeler, Paris Anlaşması çerçevesinde 2020 yılına kadar hayata geçirmeyi planladıkları iklim koruma tasarılarını sunacak. 2015 yılı sonunda kabul edilen Paris İklim Anlaşması, küresel ısınmanın bu yüzyılın sonuna kadar 2 derecenin altında tutulmasını ve fosil yakıt kullanımını azaltarak yenilenebilir enerjiye yönelmeyi hedefliyor.

Zirvenin ana temalarından bir diğeri ise, uluslararası ticaretin iklime zarar vermeden hangi kurallara göre işleyebileceği sorusu. Diğer yandan iklim değişikliği nedeniyle meydana gelen ve özellikle gelişmekte olan ülkelerde ciddi mali zararlara sebebiyet veren kuraklık ya da fırtına gibi doğa olayları da tartışılacak.

TÜRKİYE VE RUSYA DAHİL 10 ÜLKE VERİLERİ PAYLAŞMADI

Uluslararası Ekoloji Fonu (FEU) raporlarına göre, 2015 Paris Antlaşması’na imza atan 184 ülkeden 136’sının, istenilen karbon salınımı değerinin üzerinde kirlilik yarattığı belirtiliyor. Aralarında Türkiye ve Rusya’nın da bulunduğu 10 ülke henüz karbon salınımı konusunda gerekli verileri paylaşmış değil.

Ülkelerin açıkladığı rakamlar doğrultusunda FEU raporu, sadece İsviçre, Norveç, Ukrayna ve 28 Avrupa Birliği ülkesinin istenilen düzeyde karbon salınımı hedeflediğini ortaya koyuyor.

Kuralları BM tarafından belirlenen 156 sayfalık anlaşmanın eylem planının öncelikli hedefi, küresel karbon salınımında sera etkisinin 2 dereceden 1.5 dereceye düşürülmesi.

FEU’nun raporuna göre dünya ülkelerinin yüzde 75’i 2020 ile 2030 arasında hedeflenen karbon salınımı değerlerinden uzak.

DÜNYAYI EN ÇOK KİRLETEN ÜLKELER

2017 yılı emisyon değerlerine göre, Dünya’da küresel ısınmaya en çok etki eden ülkeler Çin (yüzde 29.34), ABD (13.77), Avrupa Birliği ülkeleri (9.57), Hindistan (6.62), Rusya (4.76) ve Japonya (3.56).

Bu ülkelerden ABD, Paris İklim Antlaşması’ndan resmi olarak çıktığını açıklamıştı. Rusya ise emisyon oranını azaltma konusunda BM’ye henüz bir plan sunmadı.

Hindistan, 2005 yılındaki emisyon değerlerini 2030’a kadar yüzde 35 oranında azaltacağını öngörürken, ülkede yapılan sürdürülebilir ve yeşil enerjiye geçiş çalışmalarıyla bu hedefi yakalayacağı düşünülüyor.

Paris Antlaşması’nın öngördüğü değerlere 1.5 derece emisyon oranına şu andaki değerlere bakıldığında uyan iki ülke bulunuyor. Bunlar Fas ve Gambiya. Bunun yanında 2 derecenin altında emisyon salınımı yapan Bhutan, Kosta Rika, Etiyopya, Hinditan ve Filipinler de istenilen hedeflere yaklaşan diğer ülkeler.

DÜNYA’YI EN ÇOK KİRLETEN ÜLKELER ARASINDA TÜRKİYE DE VAR

Türkiye, Rusya, Suudi Arabistan ve ABD gibi ülkelerin artı 4 derece karbon salınımı yaptığı düşünülüyor ve listelerde Dünya’yı en çok kirleten ülkeler arasında kritik konumda yer alıyorlar.