EĞİTİM Veri Haberciliği

Verilerle kütüphaneler: Türkiye kütüphane kullanımında pek çok ülkenin gerisinde

Dünya Kütüphane Haritası yavaş yavaş oluşuyor. Son verilere göre dünyada 2,3 milyon kütüphane var. Bunların yaklaşık 29 bini Türkiye’de. Türkiye’de 1 milyon kişi başına düşen kütüphane sayısı 21,5. Bu oran Polonya’da 234,4.

Uluslararası Kütüphane Dernekleri Federasyonu (IFLA), 133 ülkeye ait kütüphanelerle ilgili verileri sürekli güncelleyerek Dünya Kütüphane haritası oluşturuyor. “Dünya Kütüphane Haritası”nın verilerine göre, dünyada 2,3 milyonun üzerinde kütüphane var.

2018 verilerinde, bunların 268’inin milli kütüphane, 75 bin 379’unun akademik, 353 bin 346’sının halk kütüphanesi ve 25 bin 239’unun topluluk kütüphanesi olarak sınıflandırıldığı görülüyor. Ayrıca okullarda 1 milyon 800 bin kütüphane daha bulunuyor. Bu sınıflamalar dışında 27 bin 330 kütüphane var. Yani, okul kütüphaneleri sayı olarak hepsinin önünde yer alıyor.

OKUL KÜTÜPHANELERİ HARİÇ TÜM KÜTÜPHANELERDE İNTERNET ERİŞİMİ VAR

Türkiye’de 1 milli kütüphane (güncel veri), 552 akademik kütüphane (2016 verisi), 1143 halk kütüphanesi (2017 verisi) ve 22 bin 780 okul kütüphanesi (2016 verisi) olmak üzere toplam 28 bin 976 kütüphane bulunuyor. Kütüphanelerden internet erişimi olanların sayısı 1696 (2017). Milli kütüphane (1), akademik kütüphaneler (552) ve halk kütüphaneleri (1143) olmak üzere kütüphanelerde internete erişilebiliyor. Kütüphanelerin toplam personel sayısı 9411. Bunların 194’ü milli kütüphanede, 6039’u akademik kütüphanelerde ve 3178’i halk kütüphanelerinde istihdam edilmiş durumda.

KÜTÜPHANE ZİYARETÇİLERİNİN CİDDİ BİR BÖLÜMÜ MİLLİ KÜTÜPHANE SEVDALISI

Türkiye’deki kayıtlı kullanıcıların ise 100 bini milli kütüphanede, 3 milyon 800 bini akademik kütüphanelerde ve 1 milyon 700 bini halk kütüphanelerinde bulunuyor. Ülkedeki tek milli kütüphaneyi yılda 437 bin kişi, halk kütüphanelerini ise ortalama 23 milyon 300 bin kişi  ziyaret ediyor. Halk kütüphanesi başına düşen misafir sayısı 7332 kişi kadarken, milli kütüphane tek başına 437 bin kişiyi ağırlıyor. Yani milli kütüphane ziyaretçilerinin oranı, halk kütüphanesi ziyaretçilerinin 59,6 katı. Milli kütüphaneden ödünç kitap alanların sayısı 318 bin civarındayken, halk kütüphanelerinde bu sayı 9 milyon.

MİLYON KİŞİ BAŞINA DÜŞEN KÜTÜPHANEDE TÜRKİYE AVRUPA’NIN GERİSİNDE

Türkiye, Avrupa’nın bazı ülkeleri ile kıyaslandığında ise, milyon kullanıcı başına düşen kütüphane sayısında oldukça geride. Özellikle halk kütüphanesi sayısında Türkiye pek çok ülkenin gerisinde kaldı.

Dünya Kütüphane Haritası, mevcut kaynaklardan, mümkün olan yerlerde ve mümkün olduğunca çok sayıda ülkeden gelen ve her türlü kütüphaneyi kapsayan en güncel verilerle oluşturuluyor. Veri setinde, milli kütüphaneler, akademik kütüphaneler, halk kütüphaneleri, topluluk kütüphaneleri, okul kütüphaneleri ve diğer kütüphaneler gibi kategoriler bulunan haritada, Türkiye ve diğer ülkeler açısından en fazla kullanılan kütüphaneler üzerinden bakıldığında en az kütüphane kullanımı Afrika’da bulunuyor.