25 Ekim 2020, Pazar

Moğolistan’da bir kişi hıyarcıklı vebadan öldü

Moğolistan’da 15 yaşındaki bir çocuk hıyarcıklı veba hastalığından hayatını kaybetti.

Moğolistan Sağlık Bakanlığı Sözcüsü Dorjiin Narangerel, “Pazartesi günü sabaha karşı yapılan polimeraz zincir reaksiyonu test sonucu, 15 yaşındaki erkek çocuğun ölüm nedeninin hıyarcıklı veba olduğunu gösterdi” diye açıkladı.

DSÖ HIYARCIKLI VEBANIN YÜKSEK RİSK TAŞIMADIĞINI AÇIKLADI

Genç, geçen Pazar günü hastaneye götürülürken yolda hayatını kaybetti. Birkaç gün öncesinde arkadaşlarıyla birlikte sincap eti yediği ortaya çıktı. Ölen gencin 2 arkadaşı ve onlarla temasta olan 15 kişi daha karantinaya alındı. Daha önce Moğolistan’ın batısındaki Khovd ilinde iki kişi vebaya yakalanmıştı. Ayrıca Çin’in İç Moğolistan bölgesinde birkaç çiftçiye hıyarcıklı veba teşhisi konmuştu. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) sözcüsü Çin’de görülen hıyarcıklı veba hastalığının yüksek risk taşımadığını açıklamıştı.

Hıyarcıklı (bubonik) veba nedir?

Tedavi edilmezse ölümcül olan vebaya, Yersinia pestis isimli çoğunlukla kemirgenlerde yaşayan hayvansal bir bakteri neden oluyor.

Hıyarcıklı veba, hastalığın en insanlara bulaşabilen en yaygın türü.

Bu adı, bulaştığı insanın lenflerinde, kasıklarında ve koltuk altlarında oluşan hıyarcık şeklindeki acılı şişliklerden alıyor.

2010 ile 2015 yılları arasında dünya çapında 3 bin 248 vaka bildirildi ve bunların 584’ü hayatını kaybetti.

Bu hastalığa tarihte, kara ölüm adı da verildi. Bunun nedeni de hastalığın uzuvlarda oluşturduğu kangrenimsi karartılardı.

Hastalık nasıl etkiliyor?

Enfekte olan kişi genel olarak iki ila altı gün içerisinde hastalık belirtileri göstermeye başlıyor.

Yumurta büyüklüğü kadar şişebilen lenf bezlerinin yanında, hastalar, yüksek ateş, titreme, baş ağrısı, has ağrısı ve yorgunluk gibi belirtiler gösteriyor.

Veba aynı zamanda ciğerleri de etkiliyor, öksürük, göğüs ağrısı ve nefes alma güçlüğüne sebep oluyor.

Bakteri kana da karışarak sepsis adı verilen duruma neden olabiliyor. Bu noktada hastalık, doku zedelenmesi, organ yetmezliği ve ölüme varabiliyor.

Nasıl kaparsınız?

Enfekte olmuş bitlerin insanı ısırması sonucu geçebiliyor.
Hastalıklı fare, sıçan gibi kemirgenlerle temas edilmesi ile bulaşabiliyor.
Hastalık taşıyan hayvan veya kişiden havaya saçılacak damlacıkların nefes yoluna karışması ile de vücuda girebiliyor.
Kedi köpek gibi evcil hayvanlar da bit ısırıkları veya hastalıklı kemirgeni yiyerek hastalık kapabiliyor.
Moğolistan Özerk Bölgesi’ndeki vaka sonrası, Çin hükümeti veba taşıma ihtimali olan hayvanların etlerinin yenilmesini yasakladı.

Veba sonucu hayatını kaybeden kişinin cenazesi ile yakın temas eden kişilere de hastalık bulaşabiliyor.

Hastalık eğer tedavi edilmezse yüksek ihtimalle ölümcül olabiliyor. Bu nedenle hızlı bir antibiyotik tedavisinin hayati.

Kan ve diğer örnekler üzerinde yapılan laboratuvar testleri de erken teşhis açısından önemli ve hayat kurtarıyor.

Bu bir salgına dönüşebilir mi?

Veba hastalığına dünyanın farklı bölgelerinde halen rastlanıyor. Yakın zaman önce Demokratik Kongo Cumhuriyeti ve Madagaskar’da salgınlar yaşandı.

Eski çağlarda özellikle de Orta Çağ’da veba salgınlarına sıklıkla rastlanıyordu ancak hızlı müdahaleler sayesinde artık salgınlar bölgesel kalıyor.

Southampton Üniversitesi’nde mikrobiyolog olarak görev yapan Doktor Matthew Dryden, Moğolistan’daki vakanın hızla tecrit edilmiş olmasının önemine vurgu yapıyor:

“Hıyarcıklı veba, Covid 19’un aksine antibiyotiklerle tedavi edilebiliyor. Durum her ne kadar endişe verici olsa da tek bir vakadan bahsediliyor ki bu vaka da hızla tedavi edilebilir.”

Son Haberler

Afganistan, El Kaide’nin 2. liderini öldürdüğünü duyurdu

Afganistan'dan yapılan açıklamada, güvenlik güçlerinin, El Kaide’nin üst düzey liderlerinden Abu Muhsin el-Masri'yi öldürdüğü duyuruldu. Afganistan Ulusal Güvenlik Müdürlüğü (NDS) tarafından yapılan açıklamada, Afgan güvenlik...

İçişleri Bakanlığı: 2020’de 1 milyon litre kaçak içki ele geçirildi

İçişleri Bakanlığı sahte içki nedeniyle hayatını kaybedenlere ilişkin açıklama yaptı. Yapılan açıklamada son dönemde yapılan operasyonlarla birlikte 2020 yılı içinde 1 milyon litre kaçak...

Altay’da 34 kişide koronavirüs tespit edilince maç ertelendi

TFF 1. Lig takımların Altay, 34 kişinin koronavirüs testinin pozitif çıktığını açıkladı. 25 Ekim Pazar günü İzmir’de oynanması gereken Altay - Giresunspor maçı, ev sahibi...

Bakan Koca, İstanbul’da 5 gün boyunca kalacakları hastaneyi açıkladı

5 gün boyunca İstanbul'da olacaklarını belirten Bakan Koca, İstanbul'daki karargah merkezlerinin Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi olacağını söyledi. Sağlık Bakanı Fahrettin Koca İstanbul'da koronavirüs...

Çok Okunanlar

Sokak röportajında iktidarı eleştirince evi basılarak gözaltına alındı

Antalya'da yapılan bir sokak röportajında iktidarı eleştiren İsmail Demirbaş, evi basılarak gözaltına alındı. Demirtaş yaşadığı gözaltı sürecini anlattı ve...

TRT’de Erdoğan konuşurken beliren ‘Öööööööiiiiiillllll’ yazısına soruşturma

TRT Haber’de Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın konuşması aktarılırken, ekranda “Öööööööiiiiiillllll” şeklinde bir ifade yer aldı. TRT, yaptığı açıklamada soruşturma başlatıldığını duyurdu. TRT...

Faruk Bildirici: 4 gazeteye ‘fısıldayan kaynak’ Hulusi Akar

Hürriyet, Akşam, Yeni Şafak ve Takvim'de birbirine benzeyen haberlere ilişkin yazdığı yazıda Hulusi Akar'ı işaret etti. Medya ombudsmanı Faruk Bildirici,...

Özışık: AKP İstanbul’da 22 ilçe başkanını görevden aldı

AKP İstanbul'da yaptığı il başkanlığı toplantısının ardından büyük bir revizyona gitti. İstanbul'da bulunan 22 ilçe başkanının görevden alındığı belirtildi. İktidara...

Açıköğretim kayıtları için süre tekrar uzatıldı

Anadolu Üniversitesi (AÜ) açıköğretim, iktisat ve işletme fakülteleri kayıt işlemleri süresini 29 Ekim'e uzattı. Rektörlükten yapılan yazılı açıklamaya göre, daha...

Adresi bulamayan kuryeyi döverek ölümüne sebep olan kişi tutuklandı

İstanbul'da siparişini getiren kuryenin adresi bulamadığı için gecikmesi nedeniyle döverek ölümüne sebep olan kişi tutuklandı. Çekmeköy’de 19 Ekim tarihinde yaşanan...

Melek Aslan cinayetinin azmettiricisi Orhan Vatansever gözaltına alındı

Melek Aslan'ın öldürülmesiyle ilgili azmettirici olan Orhan Vatansever'in gözaltına alındığı aktarıldı. Diyarbakır'da Melek Aslan'ın kardeşi Mustafa Aslan tarafından öldürülmesinde azmettirici...

Ahmet Hakan’dan Sağlık Bakanı Koca’ya İmamoğlu eleştirisi

Hürriyet Genel Yayın Yönetmeni Ahmet Hakan, Sağlık Bakanı Fahrettin Koca'nın İstanbul'da salgının gidişatına ilişkin düzenlediği toplantıya İBB Başkanı Ekrem...

İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun koronavirüs testi pozitif çıktı

İstanbul Büyükşehir Belediye Sözcüsü Murat Ongun, Ekrem İmamoğlu'nun koronavirüs testinin pozitif çıktığını duyurdu. İmamoğlu, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, "Covid-19...

Bilgisayar mühendisliği öğrencisinden vaka sayısı tahmin algoritması

Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği son sınıf öğrencisi Ahmet Emir, Türkiye'de koronavirüs vaka sayısının gizlenmesi nedeniyle tahmin algoritması geliştirdi. Türkiye'deki toplam...

Gözden Kaçmasın