28 Ocak 2021, Perşembe

Karayollarında yürüyüşü engelleyen yasaya iptal

Anayasa Mahkemesi, karayollarında gösteri yürüyüşü düzenlenemeyeceğine ilişkin kanun hükmünü “Söz konusu hak, ifade özgürlüğü ile birlikte demokratik toplumun temelini oluşturmaktadır” diyerek iptal etti.

Yüksek Mahkeme, özellikle siyasi partilerin, sendikaların yürüyüşlerinin engellenmesine gerekçe gösterilen yasa maddesinin iptaline yönelik kararı Başkan Zühtü Arslan’ın oyuyla alabildi. Oylamada 8 üye iptal isteminin reddi yönünde oy kullandı. Yasanın iptali yönünde oy kullanan üyeler arasında Arslan’ın da bulunması ve oyların eşitliği halinde başkanın oyunun belirleyici sayılması sayesinde kural iptal edilebildi. “Demokratik bir toplumda zorlayıcı bir neden bulunmadıkça kişilerin gösteri yürüyüşünü düzenleyecekleri mekânı seçebilmeleri gerekir” ifadesinin kullanıldığı karar, valiliklerin demokratik eylemlerin sadece belli bir alanda yapılabilmesine yönelik kararlarına karşı açılan davalar için de emsal oluşturabilecek.

T24’den Gökçer Tahincioğlu’nun haberine göre Anayasa Mahkemesi, Manisa İdare Mahkemesi’nin başvurusu üzerine, karayollarında gösteri ve yürüyüş yapılmasını engelleyen yasa maddesinin iptali istemini görüştü. Manisa İdare Mahkemesi, başvurusunda, “gösteri yürüyüşünün yapılacağı yerin belirlenmesinde o yeri kullanacak diğer bireylerin hak ve özgürlüklerinin de gözetilmesi gerektiği ancak kuralla böyle bir değerlendirme yapılmadan kategorik olarak yasak getirildiği belirtilerek kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu” ileri sürüldü.

“OTOMATİK YASAK KONULAMAZ”

Anayasa Mahkemesi, inceleme sonunda, düzenlemeyi iptal etti. Kararda, “toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı, bireylerin düşünce açıklamalarında bulunmak amacıyla açık veya kapalı mekânlarda bir araya gelebilme serbestisini korumaktadır. Söz konusu hak, ifade özgürlüğü ile birlikte demokratik toplumun temelini oluşturmaktadır” denildi. Yüksek Mahkeme’nin geçmiş kararlarına atıf yapılan kararda şöyle devam edildi:

“Anılan kararda toplantı ve gösteri yürüyüşünün başkalarının günlük yaşamlarını bir miktar zorlaştırmasının kaçınılmaz olduğu, genel yolların farklı amaçlarla kullanımının, farklı özgürlüklerin çatışmasına yol açabileceği, ancak temel hak ve özgürlüklerin çatışması durumunda özgürlükler arasında makul bir denge kurularak mümkün olduğu ölçüde her ikisinin de korunduğu bir yolun benimsenmesi gerektiği, bu bağlamda genel yollarda toplantı düzenlenmesinin bu yolları kullanan kişilerin seyahat özgürlüklerini kısıtlamasının, otomatik olarak bu yollarda toplantı yapılmasının yasaklanmasını gerektirmeyeceği belirtilmiştir.”

“TRAFİĞE MUTLAK ÜSTÜNLÜK TANINAMAZ”

“Gösteri yürüyüşünün yapılacağı güzergâh belirlenirken trafik düzeninin aksamamasına mutlak bir üstünlük tanınması, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı ile kamu düzeni ve başkalarının hak ve özgürlükleri arasındaki dengenin toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı aleyhine orantısız bir şekilde bozulması sonucunu doğuracaktır. Zira Anayasa Mahkemesinin önceki kararlarında da işaret edildiği üzere toplantı ve gösteri yürüyüşünün başkalarının günlük yaşamlarını bir miktar zorlaştırması kaçınılmaz olup demokratik toplumda bunun hoşgörüyle karşılanması gerekir.

Yürüyüşün yapılacağı mekânın belirlenmesinde başkalarının hak ve özgürlüklerine mutlak bir üstünlük tanınması durumunda, sadece belirli yerler gösteri yürüyüşü güzergâhı olacak, geri kalan yerler ise mutlak olarak yasaklanmış alan sayılacaktır. Oysa bazı durumlarda gerçekleştirilecek yürüyüşlerin muhataplarını etkileyebilmesi bakımından düzenlendiği mekânın, seçilen güzergâhın büyük bir önemi bulunmaktadır. Demokratik bir toplumda zorlayıcı bir neden bulunmadıkça kişilerin gösteri yürüyüşünü düzenleyecekleri mekânı seçebilmeleri gerekir.

“DEMOKRATİK TOPLUMA UYGUN DEĞİL”

Bir yerde gösteri yürüyüşünün düzenlenmesi nedeniyle trafiğin aksaması gündelik yaşamı aşırı ve katlanılamaz derecede zorlaştırıyorsa anayasal ilke ve kurallara uygun davranılması şartıyla söz konusu hakkın sınırlanması mümkündür. İtiraz konusu kuralda ise zorlaştırmanın boyutuna yönelik herhangi bir düzenleme öngörülmeksizin şehirlerarası karayollarında gösteri yürüyüşünün düzenlenmesi kategorik olarak yasaklanmaktadır. Bu itibarla toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkına getirilen sınırlamanın zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşılamadığı ve demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun bir sınırlama olmadığı değerlendirilmiştir. Anayasa Mahkemesi açıklanan nedenlerle kuralın Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir.”

BAŞKANIN OYU BELİRLEYİCİ OLDU

İptal kararında Başkan Arslan’ın oyu belirleyici oldu. 16 üyenin katıldığı toplantıda, 8 üye karara karşı çıktı. Ancak Arslan’ın, iptal yönünde oy kullanması ve Anayasa Mahkemesi’nin görev kanununa göre başkanın oyunun eşitlik durumunda belirleyici sayılması sayesinde düzenleme iptal edilebildi.

 

 

 

Son Haberler

Oğuzhan Asiltürk: “Erdoğan İstanbul Sözleşmesi’ni kaldıracaklarını söyledi”

Saadet Partisi YİK Başkanı Oğuzhan Asiltürk, AKP Genel Başkanı Erdoğan ile yaptığı görüşmede, İstanbul Sözleşmesi’nin gündeme geldiğini ve kesin olarak kaldırılacağını söyledi. AKP Genel Başkanı...

İran uranyum zenginleştirme çalışmalarını hızlandırıyor

İran Atom Enerjisi Kurumu Sözcüsü Behruz Kemalvendi, uranyumu daha hızlı zenginleştirmeye imkan tanıyan 1000 adet gelişmiş santrifüj makinesini 3 aydan kısa süre içinde kuracaklarını...

MGK Toplantısında Şengal’e olası operasyon gündemde

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında bugün Beştepe'de gerçekleştirilecek Milli Güvenlik Kurulu (MGK) toplantısında Şengal'e olası operasyonun ele alınacağı belirtildi. 2021 yılının ilk MGK toplantısı bugün...

‘Dört büyüklerin’ borcu 14 milyar liraya dayandı

Fenerbahçe'nin 5,2 , Beşiktaş'ın 3,9 , Galatasaray'ın 3,6 ve Trabzonspor'un 1,2 milyar lira borcu bulunuyor. Türk futbolunun 4 büyüğü olarak nitelendirilen Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray ve Trabzonspor borç sarmalı içinde...

Çok Okunanlar

Samsun’da 42 gündür kayıp olan kadının cansız bedeni bulundu

42 gündür kayıp olan Arzu Aygün'ün cansız bedeninin çuval içinde ormanlık alanda bulunduğu aktarıldı. Samsun’un Atakum ilçesinde 17 Aralık’ta evinden...

Demirtaş’ın avukatı Türkiye’nin avukatına AİHM Kararı sizi bağlıyor mu diye sorunca engellendi

HDP eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş'ın avukatı Mahsuni Karaman, Türkiye'nin Alman avukatına sosyal medya üzerinden sordu: "Müvekkiliniz bizi...

Erzincan’da polis memuru ve öğretmen eşi evde ölü bulundu

Erzincan'da polis memuru ile öğretmen eşi evlerindeki mutfakta ölü bulundu. Çiftin doğalgaz zehirlenmesi nedeniyle hayatını kaybettiği sanılıyor. Kesin ölüm...

MAK araştırma sonuçları: Cumhur İttifakı kaybediyor, iki parti baraj altında

MAK Araştırma, 14 Ocak-26 Ocak tarihleri arasında yaptığı araştırmanın sonuçlarını yayınladı. Ankete göre MHP ve HDP barajı geçemiyor. Kararsızların...

Türkiye’nin en yüksek ve en düşük gelirli illeri açıklandı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2019 yılına ilişkin İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla verilerini açıkladı. 2019'da İstanbul 1 trilyon 327...

Netflix’ten İstanbul’da açacağı ofis için iş ilanı

Netflix, İstanbul'da açacağı ofis için yönetici aradığını duyuran bir iş ilanı yayınladı. Şirket, başvuruda bulunacak adayların benzer pozisyonda en...

Muharrem İnce’nin partisinin ilk belediye başkanı belli oldu

Antalya'nın İbradı ilçesinin CHP'li Belediye Başkanı Serkan Küçükkuru, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımla partisinden istifa ettiğini ve Muharrem İnce'nin...

Selvi, Opitimar’ın Ocak ayı anketini paylaştı; Erdoğan karşısında en çok oyu hangi isim aldı?

Hürriyet gazetesi yazarı Abdulkadir Selvi, 2021’in anketinden ne çıktı? başlıklı köşe yazısında Optimar’ın ocak ayı anketini paylaştı. Erdoğan ile karşısına...

YSK, seçime girme yeterliliğine sahip 17 partiyi açıkladı

YSK, 17 partinin seçime girme yeterliliğine sahip olduğuna karar verdi. Gelecek Partisi ve DEVA Partisi listede yer almadı. Yüksek Seçim...

Uludağ’da parti düzenlenen otel 10 gün süreyle kapatıldı

Bursa Valiliği, Uludağ'da tatilciler tarafından 2 hafta üst üste düzenlenen eğlenceler ile gündeme gelen otelin 10 gün süreyle kapatıldığını...

Gözden Kaçmasın