GÜNDEM

İzmir yangını: Bakanın THK ile “olmayan uçak” kavgası

İzmir’deki orman yangını söndürüldü ancak Türkiye acı gerçekle yüzleşti: Ülkede aktif kullanılan yangın söndürme uçağı yok. Tarım ve Orman Bakanlığı eleştiri oklarına hedef olurken bakan tartışmayı Türk Hava Kurumu üzerinden ele almayı seçti. Geriye de iki devlet kurumu arasında ortaya çıkan uçak kavgası ve yanan yüzlerce hektarlık orman arazileri ve insan eliyle katledilen İzmir doğası kaldı.

İzmir bu hafta tarihinin en büyük felaketlerinden biriyle karşı karşıya kaldı. Geçtiğimiz Pazar günü başlayan ve Adnan Menderes Havalimanı ile Urla arasındaki 500 hektar ormanı kül eden orman yangını ancak Çarşamba günü kontrol altına alınabildi.

Yangından geriye ölü yüzbinlerce bitki ve hayvan ile Orman Bakanı’nı ve Türk Hava Kurumu’nu karşı karşıya getiren yangın söndürme uçağı polemiği kaldı.

UÇAKLAR NEREDE?

Helikopterlerin yangına geç müdahale etmesi, yangın söndürme uçaklarının devreye alınmaması halkın haklı tepkisini çekti ve bakana soruldu: Uçaklar nerede?

Bakan’ın halkın bu sorusuna yanıtı ilginçti:

“Üzülerek görüyorum ki yangın fırsatçıları var, bunların bir kısmına ben klavye silahşorları diyorum.”

“Orman personelimiz bu hava araçlarının içerisine emniyetli bulmadıkları için binmek istemiyor. Bu uçakları bu kadar savunanlar varsa uçaklar Ankara’da apronda duruyor. 3 tane uçak motoru arızalı şekilde duruyor 3 tanesi de yağ akıtıyor. Binmek isteyenler buyursunlar uçsunlar.”

ATİNA YANGINI İÇİN “ANINDA MÜDAHALEYE HAZIRIZ” DEMİŞTİ

Orman Bakanı’nın bu sözleri sonrası geçen yıl Atina yangını sırasında sarf ettiği sözler hatırlatıldı:

“İzmir’de yangın söndürme uçakları bekletiliyor. Uçaklarımız ve helikopterlerimiz Yunanistan’a hareket etmek için hazır. Talep gelmesi halinde 45 dakika mesafedeyiz, anında müdahaleye hazırız.”

SÖNDÜRME YETKİSİ, THK’DAN UÇAĞI OLMAYAN ÖZEL ŞİRKETE…

Skandalın bir başka boyutu da orman yangın söndürme yetkisinin THK’dan alınması.

35 yıldır yangınlara müdahale eden Türk Hava Kurumu (THK) ile yapılan sözleşmenin yenilenmediği, söz konusu sözleşmenin bir mimarlık firmasına verildiği ve şirketin elinde hiçbir yangın söndürme uçağı bulunmadığı ortaya çıkmıştı.

CHP’Lİ SERTEL’DEN ÖNEMLİ BİLGİLER

CHP İzmir Milletvekili Atilla Sertel de “uçaklar arızalı” açıklamasının gerçeği yansıtmadığını öne sürdü. THK yetkililerinin uçaklarda arıza bulunmadığını söylediğini aktaran Sertel, uçakların “maliyetleri yüksek olduğu” gerekçesiyle kiralanmadığını ifade etti ve şu maddeleri sıraladı:

  • THK’nın 6 uçağından beşi Ankara’da.
  • Uçakların biri de şu anda İzmir’in Menderes ilçesinde.
  • THK yetkilileri uçaklarda arıza olmadığını söylüyorlar.
  • Uçağın bir saatlik kira bedeli 100 bin TL civarında.
  • Uçaklar yangın söndürmede çok etkili ve köpük sistemini kullanıyor.
  • Uçakların maliyeti yüksek diye kiralamaktan kaçınan zihniyet ormanların göz göre göre yanışını seyrediyor.

SERTİFİKALI UÇAKLARA “UÇAMAZ” DEDİLER

Yangın söndürme uçaklarının uçuşa elverişlilik sertifikaları da geçtiğimiz günlerde yine ortaya çıktı:

TC-TKT, TC-TKV ve TC-TKM kuyruk tescilli yangın söndürme uçaklarının Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından verilen uçuşa elverişlilik gözden geçirme sertifikalarına göre 2020 yılı ortasına kadar uçabilir olduğu görünüyor.

Ancak Bakan Pakdemirli’ye göre sertifika sahibi dört uçak var. Bu uçakların ikisinin sertifikası, devlet kurumu olduğu için verilmiş, yani aslında yeterlilikleri sağlamıyor. İddia doğruysa bile bu durumda yangına müdahale edebilecek en az iki uçak var gibi gözüküyor.

THK YETKİLİSİ: “UÇAKLAR HAZIR AMA ATIL ŞEKİLDE BEKLİYOR”

THK’dan ismini vermek istemeyen bir yetkili bianet’e yaptığı açıklamada ellerinde 6 tane CL-215 tipi yangın söndürme uçağı olduğunu fakat Bakanlığın söz konusu ihaleyi kendilerine vermedikleri için bu uçakları şu anda kullanamadıklarını ve atıl şekilde bekletildiğini söylüyor.

“UÇAKLARIN ARIZALI OLDUĞU İDDİALARI GERÇEK DEĞİL “

Bakan Pakdemirli’nin belirttiği üzere “arızalı uçak” olup olmadığı soruma ulaştığım yetkili, kurumun THK Teknik adında (THK Teknik Uçak Bakım Hizmetleri A.Ş.) bir şirketinin olduğunu ve bu şirketin, kurumun teknik işlerinin yapımı ve bakımı için oluşturulduğunu söyledi.

Yetkili iddiaları “komik” olarak değerlendirdiklerini belirttikten sonra “Bizim kendi uçaklarımızı tamir edebilme yetimiz var. Zaten Isparta’da ve birkaç yerde daha askeriyenin uçaklarının bakımını biz yapıyoruz” diye konuştu.

95 yıllık deneyimli bir kurum olduklarını dile getiren yetkili Bakanlığın ihaleyi neden başka bir firmaya verdiklerini bilmediklerini ifade etti ve şunları söyledi:

“MUĞLA YANGININA YARDIM ETMEYE HAZIR OLDUĞUMUZU BİLDİRDİK”

“Muğla’nın Dalaman ve Fethiye ilçelerinde Temmuz ayında 400 hektar ormanlık alanı yanarken tartışmalar başladı. Bakanlıkla iletişime geçtik, uçaklarımızı hazırladık. Ücretsiz bir şekilde yardım edebileceğimizi, bu ormanların Türkiye’nin milli serveti olduğunu söyledik. Ama bize yardıma gerek olmadığını söylediler. Yetkililer bizden yardım isteseydi yardım etmeye hazırdık.”

“95 yıllık bir kurumun isminin medyada kötü lanse edilmesi açıkçası bizim ağırımıza gidiyor. İnsanlar yaşananlardan haberi olmadıkları için bizi suçluyor. Ama kurum bunun üstesinden gelecektir.”

Açık kaynaklara göre; Türk Hava Kurumu’nda 6’sı faal 9 uçak, Türk Hava Kuvvetleri’nde ise 6 adet devasa yangın söndürme uçakları bulunuyor.